Lezingencyclus prof. dr. Stephen Hicks: Hoe het koekoeksjong de Verlichting ondermijnt en wat we ertegen kunnen doen?
- Datum: Maandag 20 april 2026 19:30 tot Donderdag 23 april 2026
- Locatie: Stadscampus Universiteit Antwerpen, Aula S.B.001, Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen
- Type: Lezing/spreker
- Organisator: Vijzinnige Dienst Universiteit Antwerpen
- Partner: Humanistisch Verbond Nationaal
OPGELET: het gesprek is in het Engels!
Het koekoeksjong van de Verlichting
Het postmodernisme begon in de universiteit als een kritische reflectie op macht en kennis, maar groeide in de tweede helft van de twintigste eeuw uit tot een koekoeksjong. Het zal de verlichting, het nest waarin het groot werd, radicaal in vraag stellen en aanvallen. De verlichting zou namelijk niet op vrijheid en gelijkheid gericht zijn, maar slechts een voorwendsel zijn voor het veiligstellen van privileges. Niet het streven naar een gedeeld burgerschap, maar eerder structurele discriminatie zou haar kenmerken.
Ondertussen is dat koekoeksjong uitgevlogen en beïnvloedt het velen in de manier waarop ze over zichzelf en de samenleving nadenken. Of het nu gaat over de verschillen tussen mannen en vrouwen, de neutraliteit van de overheid, de (on)wenselijkheid van NIPT (Niet Invasieve Prenatale Test), de omgang met het koloniale verleden of de aanwezigheid van transvrouwen in sportcompetities: postmoderne ideeën voeren vaak de boventoon. Ze vormen het filosofische hart van de discussies over diversiteit, wetenschap en rechtvaardigheid. Daarbij maken ze de verlichtingsidealen verdacht en zetten ze aan tot een identitair opbod. Die negatieve invloed verklaart allicht de internationale aandacht die de Canadees-Amerikaanse filosoof Stephen Hicks de voorbije jaren kreeg voor zijn boek Explaining Postmodernism. Hicks legt daarin de filosofische wortels van het postmodernisme bloot en maakt begrijpelijk hoe die de loop van de geschiedenis beïnvloedden. Maar allicht nog belangrijker, hij laat zo ook zien waarom de verlichtingsidealen nog steeds de beste troeven hebben en hoe we postmodernisten van antwoord kunnen dienen.
Hicks zal tussen 20 en 23 april verschillende aspecten van het postmodernisme belichten en daarna in gesprek gaan met vooraanstaande academici en intellectuelen. Voor wie de negatieve impact van het postmodernisme op de universiteit en daarbuiten beter wil begrijpen en er een inhoudelijk antwoord op wil formuleren, bieden deze lezingen een unieke kans. Verwacht een heldere analyse, scherpe gedachten en ruimte voor tegenspraak.
Stephen Hicks is een invloedrijke Canadese-Amerikaanse filosoof die internationale bekendheid verwierf met Explaining Postmodernism. Skepticism and socialism from Rousseau to Foucault. Zijn bekendste boek groeide uit tot een moderne klassieker, het kreeg meerdere herdrukken en verscheen in verschillende vertalingen. Hicks was jarenlang verbonden aan Rockford University als hoogleraar filosofie (2002–2024) en was gasthoogleraar in verschillende Amerikaanse en Europese universiteiten. Hij combineert academische diepgang met een uitzonderlijke talent om complexe ideeën te vertalen naar een breed publiek. Zijn onderwijs werd bekroond met de Excellence in Teaching Award (2010).
Gesprekken op het scherp van de snede tussen Stephen Hicks en Tinneke Beeckman,
Maarten Boudry, Arthur Cools, Patrick Loobuyck, Leo Neels, Freek Van de Velde en Alain-Laurent Verbeke
Waarom je deze lezingencyclus niet mag missen?
• Een zeldzame kans om Stephen Hicks live te horen en vragen te stellen
• Vier avonden waarin Hicks in gesprek gaat met Vlaamse topdenkers
• Voor iedereen die houdt van filosofie, cultuurkritiek en levendig debat en de spanningen van onze tijd beter wil begrijpen
• Een krachtig pleidooi voor helder denken, vrije discussie en intellectuele weerbaarheid
Herontdek de kracht van de verlichting … en herken het koekoeksjong dat erin nestelt.
Programma
20 april: prof. dr. Stephen Hicks in gesprek met prof. dr. Arthur Cools: De epistemologie van het Postmodernisme
Wat betekent waarheid in een postmoderne wereld? We nemen een duik in het postmoderne wantrouwen tegenover rationaliteit en wetenschap en we gaan na waarom die visie nog steeds invloedrijk is. Waarin is dat wantrouwen geworteld en hoe kunnen we er een antwoord op formuleren?
Stephen Hicks en Arthur Cools geven elk hun visie op de kritiek van het postmodernismeen laten zien wat er wel of niet op het spel staat.
Inschrijven en vooraf betalen verplicht via deze link
21 april: prof. dr. Stephen Hicks in gesprek met dr. Tinneke Beeckman: Menselijke identiteit en postmodernisme
Wat bepaalt de menselijke identiteit? Worden mensen gedetermineerd door de sociale groepen waarin ze geboren worden? Of hebben ze het vermogen om zich daaraan te onttrekken?
Stephen Hicks en Tinneke Beeckman onderzoeken de menselijke conditie en gaan na wat er overblijft van verantwoordelijkheid, autonomie en burgerschap in een tijdperk van identitaire fragmentatie.
Inschrijven en vooraf betalen verplicht via deze link
22 april: prof. dr. Stephen Hicks in gesprek met dr. Maarten Boudry: Waarden van het postmodernisme
De verlichting stoelt op een sterk geloof in de kracht van de menselijke rede. Ze bleek erg succesvol in het bevorderen van het welzijn en de welvaart van burgers. Toch blijft zij het mikpuntvan postmoderne kritiek. Hoe legitiem is die kritiek en waar komt die vandaan? Heeft het postmodernisme eigenlijk iets in ruil te bieden?
Stephen Hicks en Maarten Boudry belichten de fundamenten van de verlichting en laten zien hoe die de solide basis vormen van een vrije en weerbare samenleving.
Inschrijven en vooraf betalen verplicht via deze link
23 april: prof. dr. Stephen Hicks in gesprek met prof. dr. P. Loobuyck, em. prof. dr. L. Neels, prof. dr. F. Van de Velde, prof. dr. A-L. Verbeke: Postmodernisme in de universiteit
In de Verenigde staten leidde DEI (Diversity, Equity, Inclusion) tot allerlei ontsporingen en het tastte het vertrouwen van het publiek in de universiteit grondig aan. Hoe beïnvloedt het postmodernisme het diversiteitsbeleid van het hoger onderwijs en wat zijn de gevolgen voor deacademische vrijheid? Is de universiteit nog een stimulerende vrijhaven voor de confrontatie van
ideeën? Leer je er kritisch denken en omgaan met verschillende gezichtspunten of zet het eerder aan tot ideologisch conformisme? Een panel van denkers gaat met Hicks in gesprek over de intellectuele gezondheid en toekomst van de universiteit.
Inschrijven en vooraf betalen verplicht via deze link
Algemene informatie en inschrijven:
Inkom: € 10 per avond, € 30 voor de vier avonden - Studenten gratis.
Inschrijven (verplicht) en vooraf betalen via deze link
Meer informatie via e-mail: [email protected] of via telefoon: 03 265 45 24 of [email protected] of via telefoon: 03 233 70 32 (tijdens de kantooruren)
Keer terug