• |
Het Vrije Woord
Geschreven door Frank Roels
  • 366 keer bekeken
  • minuten leestijd
  • Reacties

25 juni 2020 Kinderen van de Holocaust
De drie Canvas-reportages 'Kinderen van …' zijn nu afgesloten. Hun verdiensten kunnen niet geloochend worden: diepgaande en emotionele getuigenissen over thema's die in Vlaanderen niet steeds objectief behandeld zijn. Ik bewonder het geduldige opzoekingswerk van de samenstellers en vervolgens hun keuze om telkens een samengebalde uitzending verteerbaar te maken voor de kijker.
Er zijn ook drie boeken verschenen. En iedereen kan online bij Canvas de uitzendingen opnieuw bekijken.
Terwijl elke getuigenis van de 'kinderen' haar eigen persoonlijke verdienste heeft, geldt niet hetzelfde voor de experten. Die moeten objectief en wetenschappelijk blijven.
In de laatste uitzending zegt historicus professor Herman Van Goethem terecht dat eenieder die zich verzette tegen de Jodenvervolging ons kan inspireren. Maar dan beperkt hij dat tot twee personen: een Antwerps politieagent die drie dagen verlof kwijtspeelde, en een burgemeester in Brussel die verbannen werd naar zijn buitenverblijf. 'So what?', besluit Van Goethem tweemaal. Hij lijkt blind voor het verzet van velen, die ofwel openlijk weigerden of afkeurden, ofwel massale clandestiene hulp boden. Wie zich openlijk verzette, werd meteen door de nazibezetter gesanctioneerd. Onderpastoor Thielen van de Sint-Jacobskerk in Antwerpen wordt ter dood veroordeeld, onder meer nadat hij als protest de Jodenster op zijn soutane heeft gedragen. In Brussel schrijft procureur Lucien Van Beirs op 7 juli 1941 een brief tegen de deportaties. Maar hij wordt al op 16 juli gearresteerd en belandt in Buchenwald. In Antwerpen verzet procureur Edouard Baers zich een jaar later tegen de deportaties van werkweigeraars; hij wordt afgezet en naar concentratiekampen in Duitsland gestuurd. In 1942 weerlegt vrederechter Hanson de bevoegdheid van de secretarissen-generaal om wetten uit te vaardigen; het jaar daarop wordt hij gedeporteerd en keert niet terug. Het zijn maar enkele voorbeelden.
De clandestiene hulp aan Joden bestaat in een massale onderduikoperatie zodra de sluikpers en weerstandsorganisaties berichten verspreidden dat de gedeporteerde Joden worden uitgemoord. Van de 70 000 Joden in België ontsnappen er 42 000 (cijfers uit het boek van Anne Roekens, gebaseerd op het parlementair onderzoek); 38 000, staat er in aflevering 2. Het Comité pour la Défense des Juifs, opgericht door enkele Joden en het Brussels Onafhankelijkheidsfront, zoekt duizenden onderduikadressen bij gewone Belgen, vaak katholieken; en maakt valse identiteitspapieren. Daarover wordt uitgebreid getuigd door de 'Kinderen' in aflevering 2. Zij vergeten nooit de namen van die onderduikfamilies: 'mevrouw Duchaine, de heer en mevouw De Schepper, de familie Raymond en Julia en Mona Verhage, Charel en Anna Jacobs, Andrée Geulen' (later erkend door Israël als 'Rechtvaardige onder de Volkeren'). Mevrouw Regina Sluszny zegt in aflevering 2: 'Zonder hen had ik hier niet gezeten.' Het is onbegrijpelijk dat Herman Van Goethem dit alles verzwijgt.
Meer dan 13 958 Belgische weerstanders betaalden met de marteldood hun hulp aan Joden en werkweigeraars, of hun verzet tegen de Duitse bezetter. Zoals Odile Ovart, de schooldirectrice van Andrée Geulen, nadat de Gestapo de Joodse kinderen ontdekt had die verborgen zaten in de school. Behalve de erkende leden van de Weerstandsorganisaties, werden nog 1817 agenten van de Inlichtingen- en Actiediensten door de Duitsers gefusilleerd en op geheime kerkhoven begraven. De IAD voerden opdrachten uit voor de Belgische Staatsveiligheid in Londen.
(De hier gepubliceerde blogteksten vallen onder de verantwoordelijkheid van de auteur en weerspiegelen niet noodzakelijk de visie van de redactie, n.v.d.r.)
Het Vrije Woord
Frank Roels is em. prof. Universiteit Gent.
_Frank Roels -
Meer van Frank Roels

_Recent nieuws

Bekijk alle nieuwe berichten

_Populair nieuws

Bekijk meer populair nieuws