7 augustus 2026
GALATEA
Madeline Miller studeerde klassieke talen aan de Brown University. Zij ging vervolgens aan de slag als lerares Latijn en Grieks. Vanuit haar belangstelling voor de Griekse mythologie debuteerde zij in 2011 met ‘Lied voor Achilles’.
Ambra Garlaschelli is een Milanese illustrator en grafisch ontwerper. Zij werkt voor verschillende tijdschriften en uitgeverijen. In haar werk combineert zij potlood, pen, inkt en digitale technieken.
De auteur haakt in op het verhaal Pygmalion uit de Metamorfosen van Ovidius. Zij herschrijft gedeeltelijk dit verhaal vanuit een feministisch perspectief.
De Cypriotische beeldhouwer Pygmalion had een afkeer van zijn vrouwelijke tijdsgenoten wegens hun losbandige levenswijze waarbij zij zich overgaven aan vleselijke lusten. Geen enkele vrouw verdiende hem; hij besloot vrijgezel te blijven en stortte zich op zijn werk. Uit ivoor beeldhouwde hij een prachtig meisje waarop hij verliefd werd.
Als beloning voor zijn godsvrucht en voorbeeldige levenswandel aanhoorde Aphrodite zijn smeekbede hem een vrouw te schenken die op zijn ivoren beeldje leek. Bij zijn thuiskomst vond hij zijn creatie in zijn bed en met een kus bracht hij haar tot leven. Zij huwden en kregen een dochter Paphos. Zij leefden nog lang en gelukkig.
De auteur breekt in het verhaal in elf jaar na de metamorfose van Galatea van een ivoren beeldje in een vrouw van vlees en bloed. De wittebroodsweken zijn al lang voorbij en het is niet allemaal rozengeur en maneschijn.
Pygmalion heeft zich ontpopt tot een gewelddadige bezitter die het doen en laten van zijn vrouw voortdurend controleert. Hij is jaloers en duldt niet dat zij, noch haar dochter door een huisleraar onderwezen worden. Waarom zou Paphos nuttiger zijn dan haar moeder die zonder opleiding nuttig genoeg is? Hij verlangt enkel een mooie, warme, plooibare en volgzame vrouw om te neuken.
Galatea weet aan haar gouden kooi, die tot een gevangenis verworden is, te ontkomen en op haar vlucht sleept zij haar echtgenoot mee in de dood. Zo werd zijn creatie zijn ondergang.
Het verhaal van Ovidius heeft niet aan belang ingeboet. Veel mannen zijn als Pygmalion. Zij kijken uit naar een zuivere, onbezoedelde vrouw, liefst nog een maagd bij het huwelijk. Bij vele culturen is dit overigens nog steeds een halszaak. Het moet een warme, vooral volgzame vrouw worden, zonder eigen ambities, liefst niet beter opgeleid of slimmer dan haar echtgenoot. Een eigen carrière in alle onafhankelijkheid is ‘not done’.
Zo slaagt de auteur dit oude verhaal een eigentijdse draagwijdte te geven. Een bijzondere vermelding verdienen de prachtige illustraties van Ambra Garlaschelli en de mooi verzorgde, genaaide uitgave van Uitgeverij Orlando.
Ignace Claessens
Vertaler: Jacqueline Smit
